Helft van Rotterdamse stemlokalen niet volledig toegankelijk voor mensen met een lichamelijke beperking 

De helft van de Rotterdamse stemlokalen was afgelopen gemeenteraadsverkiezingen niet volledig toegankelijk voor mensen met een lichamelijke beperking. Wel voldeed 80% van de gecontroleerde stemlokalen voor 80% aan alle eisen.  

Bij de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart 2026 onderzocht de Rekenkamer Rotterdam of kiezers met een fysieke beperking ongehinderd en zelfstandig hun stem konden uitbrengen. De rekenkamer ging langs bij meer dan de helft van alle stembureaus in de stad. Op 196 locaties controleerde de rekenkamer hoe makkelijk je bij het stemlokaal kunt komen. De rekenkamer stelde vast dat mensen door obstakels soms moeite hadden om de voordeur van het stemlokaal te bereiken. Ook waren er toegangsdeuren met drempels die te hoog waren. Binnen in het stemlokaal ging er veel goed, maar er was soms ook sprake van onvoldoende bewegingsruimte voor mensen in een rolstoel.

Gemeentelijk eigendom scoort niet beter dan particuliere gebouwen
De gemeente is eigenaar van veel panden waarin stemlokalen zitten. Het viel de rekenkamer op dat stembureaus in gebouwen van de gemeente niet beter scoorden op toegankelijkheid dan stembureaus in particuliere gebouwen. Juist doordat gemeentelijke panden vaak ook een publieksfunctie hebben, is het belangrijk deze gebreken aan te pakken. De problemen kunnen snel verholpen worden met kleine aanpassingen die eenvoudig zijn aan te brengen, ziet de rekenkamer.

Begin bij het eigen vastgoed
De rekenkamer beveelt de gemeenteraad aan om snel aanpassingen door te voeren en daarbij te beginnen met de gemeentelijke panden. Dit is eenvoudiger omdat de gemeente ook de eigenaar is van het pand. Bovendien zijn dit vaak ook publiekslocaties.  Zo kan het aantal plekken dat volledig voldoet aan alle eisen op de korte termijn worden uitgebreid.  

Meer weten over dit onderzoek? Lees hieronder en hiernaast het bestuurlijk rapport, de nota van bevindingen en de onderzoeksopzet.

Rotterdam bezit erfpachtgronden ter waarde van in totaal zo’n € 2,5 tot € 3,0 miljard. Het grootste deel daarvan is in gebruik voor woningen. Burgers en organisaties die zulke grond gebruiken, betalen in ruil daarvoor een vergoeding aan de gemeente.

De rekenkamer onderzoekt het Rotterdamse erfpachtbeleid voor koopwoningen. Daarmee wil de rekenkamer laten zien hoe dit beleid en de uitvoering daarvan de afgelopen decennia zijn gewijzigd. De rekenkamer concentreert zich op financiële aspecten van het erfpachtbeleid.

De uitvoering van het onderzoek start in juni 2026. Het definitieve rapport wordt in de eerste helft van 2027 aangeboden aan de gemeenteraad.

Wat heeft Rotterdam bereikt in 2025? En hoeveel kostte dat? De jaarstukken moeten antwoord geven op zulke vragen. Zo kan de gemeenteraad beoordelen of het college het vorig jaar goed heeft gedaan en wat er in de toekomst beter kan. In de praktijk geven de jaarstukken geen duidelijk antwoord op deze vragen, ziet de Rekenkamer Rotterdam in haar rapport ‘Rode draden: Jaarstukken 2025’.

Rotterdam gaf in 2025 bijna € 200 miljoen minder uit dan verwacht. Het college van Burgemeester en Wethouders legt in de jaarstukken niet uit waarom zo’n groot verschil pas achteraf bekend wordt. Het college maakt ook niet duidelijk wat de gevolgen van deze lagere uitgaven zijn voor de stad. Het onderzoek van de rekenkamer laat zien dat dit voornamelijk komt door uitstel en vertraging van projecten. De jaarstukken leggen niet uit hoe deze doelen in 2026 alsnog behaald zullen worden.

Het is in de jaarstukken vaak onduidelijk welke plannen wel en welke niet zijn gelukt. Hierdoor kan de gemeenteraad niet vaststellen welke prestaties voor Rotterdam zijn behaald, terwijl dat wel de kern is van de jaarstukken. Ook de lessen voor de toekomst ontbreken nog in de jaarstukken.

Vragen en aandachtspunten

De rekenkamer stelde vragen en aandachtspunten op. Raadsleden kunnen deze aan het college stellen en gebruiken in het debat met het college. “Uit de jaarstukken moet het voor de gemeenteraad helder zijn wat de resultaten zijn van het afgelopen jaar. Niet alleen financieel, maar ook de geleverde prestaties. Goede verantwoording zorgt ervoor dat de gemeenteraad kan beoordelen of het geld van de Rotterdammers goed is besteed en stelt de gemeente in staat om te leren van het afgelopen jaar”, zegt Sjoerd Keulen, directeur van de Rekenkamer Rotterdam.

Naast vragen en aandachtpunten staan in het rapport ‘Rode draden: Jaarstukken 2025’ ook voorbeelden van onduidelijke of ontbrekende informatie. In de serie ‘Rode draden’ publiceerde de rekenkamer vorig jaar een brief over de begroting 2026. De komende raadsperiode zal de rekenkamer deze serie uitbreiden om de gemeenteraad te ondersteunen in het uitvoeren van zijn budgetrecht.